Những điều cần biết về thuốc điều trị ung thư nivolumab

1. Nivolumab có phải là vaccine, phòng và điều trị khỏi ung thư?

Nivolumab không phải là vaccine phòng ngừa ung thư. Đây là một loại thuốc điều trị miễn dịch, được sử dụng trong các trường hợp ung thư đã tiến triển, không có giá trị phòng bệnh. Việc tiêm thuốc trước hoàn toàn không giúp ngăn ngừa ung thư xảy ra.

Nivolumab không phải là "thuốc chữa khỏi" ung thư. Dù đã cho thấy hiệu quả kéo dài thời gian sống và kiểm soát bệnh trong nhiều loại ung thư như phổi, thận, hắc tố… nhưng không phải mọi bệnh nhân đều đáp ứng tốt. Tỷ lệ đáp ứng hoàn toàn còn thấp và phụ thuộc vào loại ung thư, giai đoạn bệnh, biểu hiện PD-L1 và các yếu tố sinh học khác.

Nivolumab không phải là thuốc mới, thuốc này đã được FDA phê duyệt từ năm 2014 và được sử dụng trên toàn cầu hơn một thập kỷ qua. Điều mới ở đây là dạng tiêm dưới da thay cho dạng truyền tĩnh mạch.

Không phải ai cũng dùng được nivolumab. Thuốc chỉ định cho một số loại ung thư cụ thể và thường chỉ ở giai đoạn tiến triển hoặc di căn. Việc lạm dụng hoặc dùng không đúng chỉ định không chỉ không hiệu quả mà còn có thể gây hại.

Nivolumab vẫn có thể gây tác dụng phụ. Các phản ứng liên quan đến hệ miễn dịch như viêm phổi, viêm gan, viêm ruột, viêm tuyến giáp… là không hiếm gặp, thậm chí có thể nghiêm trọng nếu không được theo dõi và xử lý kịp thời.

Nivolumab là thuốc điều trị 15 loại ung thư.

Cuối cùng, không phải vì thuốc đắt tiền mà chắc chắn tốt hơn. Có những bệnh nhân vẫn đáp ứng tốt với hóa trị hoặc xạ trị truyền thống, trong khi không thu được lợi ích gì từ nivolumab và còn gặp tác dụng phụ. Mỗi ca bệnh cần được đánh giá kỹ lưỡng bởi bác sĩ chuyên khoa ung thư.

2. Nivolumab là thuốc gì?

Nivolumab là một kháng thể đơn dòng thuộc nhóm ức chế điểm kiểm soát miễn dịch, cụ thể là kháng thể chống lại PD-1. Cơ chế hoạt động của nivolumab giúp tăng cường khả năng nhận diện và tiêu diệt tế bào ung thư của hệ miễn dịch, thông qua việc ngăn cản sự gắn kết giữa PD-1 và các phối tử PD-L1/PD-L2, vốn thường được biểu hiện quá mức trong vi môi trường khối u.

Thuốc đã được Cơ quan Quản lý Thuốc & Thực phẩm Hoa Kỳ (FDA) phê duyệt lần đầu vào năm 2014 và hiện nay được chỉ định trong nhiều loại ung thư tiến triển hoặc di căn, bao gồm u hắc tố, ung thư phổi, thận, gan, trung biểu mô, thực quản, đại trực tràng, đầu cổ và hệ lympho...

Điểm cải tiến gần đây là nivolumab đã được phát triển ở dạng tiêm dưới da, thay vì truyền tĩnh mạch như trước. Dạng mới này rút ngắn thời gian điều trị từ 30 – 60 phút xuống còn khoảng 3–5 phút, mang lại nhiều thuận lợi cho bệnh nhân về thời gian và tiện ích điều trị.