Trà sữa, đồ ăn vặt mặn và nước tăng lực: Thói quen phổ biến đẩy người trẻ vào nguy cơ suy thận

Suy thận không còn là bệnh của người lớn tuổi

Theo các chuyên gia y tế, bệnh thận mạn đang có xu hướng trẻ hóa rõ rệt tại Việt Nam. Tại nhiều cơ sở điều trị lớn, số bệnh nhân suy thận mạn giai đoạn cuối ở độ tuổi dưới 40 ngày càng gia tăng, trong đó không ít trường hợp mới chỉ ngoài 20, 30 tuổi.

Bệnh suy thận đang trẻ hoá.

Chia sẻ tại một tọa đàm chuyên đề về suy thận ở người trẻ tổ chức tại TP.HCM, bác sĩ chuyên khoa thận cho biết Việt Nam hiện có trên 10 triệu người mắc bệnh thận mạn, tương đương gần 13% dân số trưởng thành. Đáng lo ngại, tỷ lệ bệnh nhân trẻ phải chạy thận định kỳ đang tăng nhanh trong vài năm trở lại đây.

Thống kê tại một trung tâm thận lớn cho thấy, trong nhóm bệnh nhân chạy thận định kỳ, khoảng 15% là người dưới 35 tuổi – con số trước đây hiếm khi ghi nhận.

Thủ phạm đến từ chính lối sống thường ngày

Bệnh thận ở người trẻ không chỉ do các bệnh lý nền như viêm cầu thận, tăng huyết áp hay đái tháo đường, mà ngày càng chịu tác động mạnh từ thói quen sinh hoạt và dinh dưỡng.

Các chuyên gia cảnh báo, việc tiêu thụ thường xuyên trà sữa, bánh tráng trộn, đồ ăn mặn, thức ăn nhanh, nước tăng lực và rượu bia đang tạo áp lực lớn lên thận. Những thực phẩm này chứa nhiều đường, muối, chất tạo màu, tạo mùi và các phụ gia không có lợi cho quá trình chuyển hóa.

Việc thường xuyên sử dụng các loại thực phẩm như trà sữa, bánh tráng trộn, nước tăng lực....làm tăng nguy cơ suy thận.

Gan và thận là hai cơ quan chính chịu trách nhiệm lọc và đào thải các chất dư thừa, độc hại ra khỏi cơ thể. Khi phải “gánh” khối lượng lớn chất chuyển hóa trong thời gian dài, chức năng thận có thể suy giảm dần mà người trẻ không hề hay biết.

Béo phì, rối loạn chuyển hóa – yếu tố nguy cơ âm thầm

Theo các bác sĩ dinh dưỡng, nếu như trước đây trẻ em và thanh niên thường đối mặt với suy dinh dưỡng thì hiện nay tình trạng ăn uống dư thừa lại phổ biến hơn. Béo phì ở người trẻ kéo theo hàng loạt rối loạn chuyển hóa như tăng huyết áp, đái tháo đường, hội chứng chuyển hóa – đều là những nguyên nhân hàng đầu gây bệnh thận mạn.

Lối sống ít vận động, ăn uống thiếu kiểm soát và lệ thuộc vào thực phẩm chế biến sẵn khiến các bệnh lý nền xuất hiện sớm hơn nhiều so với trước đây, làm rút ngắn “tuổi thọ” của thận.

Nguy cơ từ sản phẩm giảm cân và thực phẩm trôi nổi

Một mối nguy khác được các chuyên gia đặc biệt cảnh báo là việc sử dụng các sản phẩm giảm cân không rõ nguồn gốc. Nhiều trường hợp tổn thương thận cấp được ghi nhận có liên quan đến thuốc giảm cân mua qua mạng xã hội hoặc sàn thương mại điện tử.

Các sản phẩm này có thể chứa chất gây mất nước, lợi tiểu hoặc độc tính cao với thận. Một số bệnh nhân may mắn hồi phục, nhưng không ít trường hợp tiến triển thành bệnh thận mạn, thậm chí phải chạy thận suốt đời.

Theo chuyên gia, thuốc xổ giảm cân chỉ khiến cơ thể mất nước tạm thời, tạo cảm giác giảm cân giả, trong khi thận lại chịu tổn thương nặng nề.

Nước tăng lực, cà phê đậm và rượu bia: áp lực kép cho thận

Việc lạm dụng nước tăng lực, cà phê đậm và rượu bia cũng làm tăng nguy cơ mất nước, rối loạn điện giải và ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng thận. Khi tình trạng mất nước diễn ra thường xuyên, thận phải làm việc quá mức để duy trì cân bằng nội môi, lâu dài có thể dẫn đến tổn thương không hồi phục.

Các bác sĩ khuyến cáo, khi sử dụng đồ uống chứa caffeine, cần bổ sung lượng nước gấp nhiều lần để hạn chế nguy cơ mất nước. Đồng thời, không nên lạm dụng rượu bia và các loại viên uống bổ sung như vitamin C, collagen nếu không có chỉ định y tế.

Phát hiện sớm để giữ lại chức năng thận

Bệnh thận thường tiến triển âm thầm, triệu chứng chỉ xuất hiện rõ ở giai đoạn muộn như mệt mỏi kéo dài, chán ăn, buồn nôn, rối loạn tiểu tiện, phù, khó thở hoặc đau ngực. Khi đó, chức năng lọc của thận đã suy giảm nghiêm trọng.

Các chuyên gia khuyến cáo người trẻ cần thay đổi lối sống, ăn uống lành mạnh, hạn chế đồ uống và thực phẩm có hại, đồng thời chủ động kiểm tra chức năng thận định kỳ, nhất là khi có yếu tố nguy cơ. Phát hiện sớm là cách hiệu quả nhất để bảo vệ thận và tránh phải đối mặt với suy thận ở tuổi còn rất trẻ.

TH