Nhiều trẻ nhập viện vì đột quỵ: Hồi chuông cảnh báo từ sự chủ quan của phụ huynh

Những ca bệnh cảnh tỉnh sự chủ quan

Thời điểm đang ngồi học, bé Đ.K (sinh năm 2017, Hà Nội) bỗng gục xuống bàn, yếu nửa người trái. Gia đình nghĩ con chóng mặt do học nhiều nhưng đưa vào bệnh viện, bác sĩ chụp CTA phát hiện bé bị nhồi máu não do bóc tách động mạch não giữa bên phải – một dạng tổn thương hiếm gặp ở trẻ nhỏ. Ê-kíp can thiệp đã nong bóng, đặt stent tái thông mạch, giúp bé hồi phục gần như hoàn toàn, may mắn không để lại di chứng.

Bệnh nhi đột quỵ đang được điều trị tại Bệnh viện TWQĐ 108.

Trường hợp khác là Q. (sinh năm 2011, Hà Nam cũ). Q. đau đầu dữ dội rồi ngất tại trạm y tế xã. Sau vài ngày uống thuốc đỡ, cơn đau tái phát buộc gia đình đưa em đến bệnh viện. Kết quả chụp CTA cho thấy Q. bị chảy máu não nhỏ do vỡ dị dạng thông động – tĩnh mạch vùng thái dương phải. Bệnh nhi được can thiệp nút dị dạng, xử lý túi phình và hiện đã hồi phục hoàn toàn.

Mẹ của Q. chia sẻ trong sự áy náy: “Cháu vốn khoẻ mạnh nên tôi không nghĩ đến chảy máu não. Nếu biết nguy hiểm vậy, tôi đã đưa cháu đi khám sớm hơn. Mong các phụ huynh đừng coi nhẹ khi con kêu đau đầu hay có biểu hiện khác lạ.”

Các bác sĩ cho biết việc can thiệp mạch não ở trẻ khó hơn nhiều so với người lớn vì hệ mạch nhỏ, dễ tổn thương và đòi hỏi độ chính xác tuyệt đối. Hiện Viện Thần kinh đang điều trị 4 bệnh nhi từ 8–16 tuổi, phản ánh xu hướng trẻ hoá đáng lo ngại.

Bác sĩ thăm khám tình trạng sức khỏe của bệnh nhi đột quỵ.

TS. Nguyễn Văn Tuyến, Viện trưởng Viện Thần kinh, Chủ nhiệm Khoa Đột quỵ não, cho biết số bệnh nhân trẻ dưới 45 tuổi bị đột quỵ đang tăng, chiếm 10–15% ca điều trị trong năm 2025. Ở trẻ, nguyên nhân phổ biến nhất là bóc tách động mạch (30–50%), thường xảy ra khi trẻ chơi đùa mạnh, xoay cổ đột ngột, va chạm, hoặc do viêm mạch máu.

Cuộc chạy đua với thời gian

Đột quỵ ở mọi độ tuổi đều là cấp cứu tối khẩn cấp. Mỗi phút trôi qua là hàng tỉ tế bào thần kinh bị tổn thương vĩnh viễn. Thuốc tiêu sợi huyết chỉ hiệu quả trong 3–4,5 giờ đầu; kỹ thuật lấy huyết khối cơ học thường thực hiện trong 6 giờ. Vì thế, phụ huynh tuyệt đối không tự theo dõi tại nhà hay chờ triệu chứng rõ ràng mới đưa trẻ đi viện.

Nguy hiểm hơn, đột quỵ ở trẻ dễ bị bỏ sót do biểu hiện không điển hình. Trẻ lại khó diễn đạt cảm giác, khiến nhiều phụ huynh nhầm lẫn với mệt mỏi, stress học tập hay cảm cúm.

Những dấu hiệu cảnh báo cần đặc biệt chú ý gồm: Đau đầu dữ dội, bất thường, yếu tay chân, đi loạng choạng, mắt nhìn mờ, méo miệng, nói khó, co giật...

Dù các triệu chứng xuất hiện thoáng qua, trẻ vẫn cần được đưa đến cơ sở y tế có chuyên khoa đột quỵ để đánh giá ngay.

Đừng để sự chủ quan đánh mất “thời gian vàng”

Bác sĩ Phạm Văn Cường, Khoa Can thiệp mạch thần kinh, cho biết hiện chưa có biện pháp phòng ngừa tuyệt đối đột quỵ ở trẻ vì nhiều nguyên nhân rất phức tạp. Tuy nhiên, phát hiện sớm là yếu tố quyết định. “Đột quỵ có thể xảy ra ở bất kỳ độ tuổi nào. Sự cảnh giác của gia đình, thầy cô và cộng đồng sẽ quyết định khả năng cứu sống và giảm di chứng. Đừng để sự chủ quan lấy mất cơ hội của trẻ”, bác sĩ nhấn mạnh.

Ông khuyến cáo phụ huynh cần quan sát kỹ khi trẻ đau đầu kéo dài, thay đổi hành vi, học tập sa sút đột ngột hoặc có biểu hiện thần kinh bất thường. Trẻ từng chấn thương vùng cổ – đầu, sau va chạm thể thao hoặc ngã mạnh, dù vẫn tỉnh táo cũng cần được kiểm tra khi xuất hiện đau đầu hoặc yếu tay chân.

Nguồn: Tiền Phong