Ba giải pháp đột phá nâng cao sức khỏe cho hơn 100 triệu người dân Việt Nam

Nhân Ngày Quốc tế về Bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân (12/12), Tiến sĩ Angela Pratt, Trưởng Đại diện Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Việt Nam, đánh giá Việt Nam đã đạt thêm những bước tiến quan trọng trong ưu tiên phòng ngừa bệnh tật và xây dựng hệ thống y tế bền vững. Nhận định này được đưa ra ngay sau khi Quốc hội Việt Nam thông qua hai đạo luật quan trọng và một chương trình mục tiêu quốc gia về y tế, tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho việc chăm sóc sức khỏe hơn 100 triệu người dân.

WHO đánh giá cao việc Việt Nam ban hành ba giải pháp lớn nhằm nâng cao sức khỏe người dân

Theo WHO, ba giải pháp mang tính đột phá gồm Luật Phòng chống dịch bệnh (sửa đổi), Luật Dân số và Chương trình Mục tiêu Quốc gia về Y tế sẽ tạo ra những thay đổi rõ rệt đối với chất lượng dịch vụ y tế và khả năng tiếp cận chăm sóc sức khỏe của người dân. Đây cũng là những bước đi phù hợp với các nguyên tắc cốt lõi của bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân – mục tiêu mà Việt Nam đang theo đuổi trong nhiều năm qua.

Luật Phòng chống dịch bệnh (sửa đổi) được đánh giá là dấu mốc quan trọng, thể hiện sự chuyển dịch chiến lược từ tập trung điều trị sang chủ động phòng ngừa. Luật không chỉ hướng tới kiểm soát bệnh truyền nhiễm mà còn mở rộng sang phòng chống các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, ung thư, đái tháo đường, cũng như các vấn đề về sức khỏe tâm thần, dinh dưỡng và các yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng. WHO cho rằng cách tiếp cận này sẽ giúp giảm gánh nặng bệnh tật dài hạn và tăng hiệu quả sử dụng nguồn lực y tế.

Luật cũng quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan Nhà nước trong việc bảo vệ và nâng cao sức khỏe cộng đồng, từ giám sát dịch tễ, tiêm chủng, truyền thông thay đổi hành vi đến quản lý các yếu tố nguy cơ. Đây là nền tảng quan trọng để Việt Nam chủ động ứng phó với các thách thức y tế mới nổi trong bối cảnh biến đổi khí hậu, đô thị hóa nhanh và già hóa dân số.

Bên cạnh đó, Luật Dân số được xây dựng nhằm giải quyết những xu hướng dân số lớn đang tác động mạnh đến sự phát triển của đất nước. Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số nhanh, trong khi mức sinh giảm và mất cân bằng giới tính khi sinh vẫn là những vấn đề đáng lo ngại. Theo WHO, việc ban hành Luật Dân số thể hiện tầm nhìn dài hạn của Việt Nam trong việc nâng cao chất lượng cuộc sống, bảo đảm an sinh xã hội và duy trì động lực phát triển kinh tế – xã hội bền vững.

Luật Dân số hướng đến chăm sóc sức khỏe theo vòng đời, từ bà mẹ, trẻ em, thanh niên đến người cao tuổi; đồng thời chú trọng đến các chính sách hỗ trợ sinh đủ con, thích ứng với già hóa dân số và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. WHO đánh giá đây là bước đi cần thiết để bảo đảm không ai bị bỏ lại phía sau trong tiếp cận dịch vụ y tế và phúc lợi xã hội.

Giải pháp thứ ba được WHO đánh giá cao là Chương trình Mục tiêu Quốc gia về Y tế. Chương trình tập trung củng cố hệ thống y tế cơ sở, nâng cao năng lực phòng chống dịch bệnh và ưu tiên chăm sóc cho các nhóm dân cư dễ bị tổn thương. Theo WHO, đây là trụ cột quan trọng để xây dựng một hệ thống y tế công bằng, dẻo dai và có khả năng ứng phó tốt với các cú sốc y tế trong tương lai.

Tiến sĩ Angela Pratt nhấn mạnh Việt Nam đã cải thiện đáng kể khả năng tiếp cận dịch vụ y tế trong những năm gần đây, đặc biệt là việc mở rộng bao phủ bảo hiểm y tế xã hội. Hiện nay, khoảng 95% dân số Việt Nam đã có bảo hiểm y tế – một con số ấn tượng so với nhiều quốc gia có cùng mức thu nhập. Đây là nền tảng quan trọng để các chính sách mới phát huy hiệu quả trong thực tế.

Theo WHO, ba giải pháp pháp lý và chiến lược này phù hợp với các cam kết toàn cầu của Việt Nam trong khuôn khổ Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs). Đồng thời, chúng củng cố quyết tâm xây dựng hệ thống y tế lấy người dân làm trung tâm, chú trọng phòng bệnh, nâng cao chất lượng sống và tăng cường khả năng chống chịu của cộng đồng trước các thách thức y tế.

“Những cải cách này sẽ góp phần hình thành một dân số khỏe mạnh hơn, các cộng đồng kiên cường hơn, từ đó thúc đẩy năng suất lao động và sự thịnh vượng chung của đất nước”, Tiến sĩ Angela Pratt nhận định. Bà cũng khẳng định WHO và các đối tác y tế quốc tế sẽ tiếp tục đồng hành cùng Chính phủ Việt Nam nhằm bảo đảm các chính sách mới mang lại tác động thực sự, có thể đo lường được đối với đời sống người dân trên khắp cả nước.