5 món ăn bài thuốc tốt cho người rối loạn tiền đình

Bên cạnh việc dùng thuốc, người bệnh rối loạn tiền đình có thể sử dụng một số món ăn bài thuốc giúp giảm các triệu chứng liên quan; tái lập và cân bằng âm dương, có lợi cho hệ thần kinh, nâng cao sức khỏe của hệ thống tiền đình.

Đông y chia bệnh rối loạn tiền đình thành nhiều thể bệnh như:

• Can dương nhiễu động;

• Âm dương khí huyết hư tổn, tạng phủ thất dưỡng;

• Tâm tỳ lưỡng hư;

• Tỳ hư đàm trệ;

• Âm hư hỏa vượng....

1. Rối loạn tiền đình thể can dương nhiễu động

Biểu hiện chủ yếu của thể bệnh can dương nhiễu động là chao đảo, hoa mắt chóng mặt, đau đầu, ù tai, tinh thần bức bối, dễ cáu giận, mặt đỏ, mắt đỏ, mất ngủ, ngủ hay mê, đại tiện táo, tiểu tiện vàng đỏ, thích uống nước lạnh...

Dùng bài: Óc lợn 1 bộ, thiên ma 10g, hồng táo 4 quả. Thiên ma rửa sạch thái vụn, hồng táo bỏ hạt, não lợn bỏ màng; tất cả cho vào bát, chế vừa nước rồi đem hấp cách thủy trong 2 giờ, cho thêm gia vị, ăn nóng.

Công dụng: Trấn tĩnh, giảm đau, chống co giật, hết đau đầu và chóng mặt. Trong bài, thiên ma có tác dụng trấn tĩnh, giảm đau, chống co giật. Não lợn được dùng theo quan niệm " lấy tạng bổ tạng" của y học cổ truyền.

Đông y cũng chia rối loạn tiền đình thành nhiều thể bệnh.

2. Rối loạn tiền đình thể âm dương khí huyết hư tổn, tạng phủ thất dưỡng

Biểu hiện bằng triệu chứng mệt mỏi, sợ lạnh, hay đổ mồ hôi cả khi thức lẫn khi ngủ, đầu choáng mắt hoa, tâm phiền bất an, ngủ kém hay mộng mị, dễ hồi hộp lo sợ, nam giới di mộng tinh, xuất tinh sớm, liệt dương; nữ giới kinh nguyệt không đều, khó thụ thai.

Dùng bài: Thịt gà ác 150g, nhân sâm 10g, nhung hươu 3g. Thịt gà rửa sạch thái mỏng, nhân sâm tán vụn, tất cả cho vào bát, chế nước vừa đủ rồi đem hấp cách thủy trong 3 giờ, cho thêm gia vị, chia ăn vài lần trong ngày.

Công dụng: Chỉ thống, ích khí, bổ huyết. Trong bài, nhân sâm đại bổ nguyên khí, dưỡng tâm an thần; nhung hươu bổ nguyên dương, ích khí huyết, cường tinh tủy; thịt gà ác bổ dưỡng âm huyết, tăng tinh sinh tủy, điều dưỡng ngũ tạng. Ba vị phối hợp với nhau tạo nên công năng bổ dưỡng khí huyết, điều hòa âm dương, cải thiện chức năng các tạng phủ.

3. Rối loạn tiền đình thể tâm tỳ lưỡng hư

Biểu hiện bằng các triệu chứng sắc mặt nhợt nhạt, mệt mỏi như mất sức, có cảm giác khó thở, mất ngủ, giấc ngủ hay mê mộng, dễ hồi hộp, trí nhớ giảm sút, chán ăn, miệng nhạt, chất lưỡi nhợt...

Dùng bài: Trứng chim cút 4 quả, hạt sen 15g, long nhãn 10g. Trứng chim luộc chín bỏ vỏ, hạt sen bỏ tâm, long nhãn rửa sạch. Tất cả cho vào nồi ninh trong 30 phút, chế thêm một chút đường phèn, ăn cái uống nước.

Công dụng: Kiện tỳ ích khí, dưỡng huyết an thần. Trong bài, long nhãn và hạt sen là hai vị thuốc có công dụng dưỡng tâm an thần, phối hợp với trứng chim cút có tác dụng bồi bổ phủ tạng tạo nên tác dụng đặc thù của bài thuốc.

4. Rối loạn tiền đình thể tỳ hư đàm trệ

Biểu hiện: Đau đầu, mình mẩy nặng nề, đầu choáng mắt hoa, ngực bụng đầy chướng, hay có cảm giác lợm giọng buồn nôn, đại tiện lỏng nát, rêu lưỡi trắng dày, miệng nhạt...

Dùng bài: Bạch chỉ 10g, bạch linh 30g, trần bì 8g, bán hạ chế 12g, ý dĩ 50g. Sắc bạch chỉ, bạch linh, trần bì và bán hạ trong nửa giờ rồi bỏ bã lấy nước ninh với ý dĩ thành cháo, chế thêm gia vị, chia ăn vài lần trong ngày.

Công dụng: Khứ phong hóa đàm, giáng trọc chỉ thống. Trong bài, bạch chỉ có tác dụng ôn táo trừ thấp, giảm đau và làm nhẹ đầu óc; bạch linh kiện tỳ trừ thấp, định tâm an thần; trần bì và bán hạ chế hành khí kiện vị, táo thấp hóa đàm; ý dĩ bổ tỳ, trừ thấp. Các vị thuốc phối hợp với nhau tạo nên công năng khứ phong hóa đàm, giáng trọc chỉ thống.

Trứng chim cút kết hợp hạt sen, long nhãn chữa rối loạn tiền đình thể tâm tỳ lưỡng hư

5. Rối loạn tiền đình thể âm hư hỏa vượng

Biểu hiện: Đầu choáng mắt hoa, tai ù tai điếc, lưng đau gối mỏi, môi khô miệng khát, tâm trạng bồn chồn bất an, lòng bàn tay bàn chân nóng, đại tiện táo kết, tiểu tiện sẻn đỏ, nam giới di mộng tinh, nữ giới kinh nguyệt không đều, chất lưỡi đỏ...

Dùng bài: Rùa 1 con nặng chừng 250g, bách hợp 30g, hồng táo 10 quả. Rùa làm thịt, bỏ mai, đầu và nội tạng, rửa sạch, chặt miếng; bách hợp rửa sạch, hồng táo bỏ hạt. Tất cả cho vào nồi hầm nhừ trong hai giờ, chế thêm gia vị, chia ăn vài lần trong hai ngày.

Công dụng: Tư âm dưỡng huyết, điều bổ tâm thận. Trong bài, rùa có công dụng tư thận ích âm, dưỡng huyết bổ hư; bách hợp thanh tâm, tư nhuận, an thần; hồng táo bổ trung ích khí, dưỡng huyết an thần.