Từ 1/7, Bộ Y tế triển khai quy định mới về mã hóa bệnh tật theo ICD-10

Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà vừa ký ban hành công văn yêu cầu các địa phương, cơ sở khám chữa bệnh và cơ quan bảo hiểm xã hội khẩn trương triển khai Thông tư số 06/2026/TT-BYT về mã hóa bệnh tật, nguyên nhân tử vong theo bảng phân loại bệnh tật quốc tế ICD-10.

Theo Bộ Y tế, Thông tư được Bộ trưởng Bộ Y tế ký ban hành ngày 2/4/2026, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026; riêng quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều 5 đã được áp dụng từ ngày 1/6/2026.

Chuẩn hóa dữ liệu y tế trong kỷ nguyên chuyển đổi số

ICD-10 là hệ thống phân loại bệnh tật và nguyên nhân tử vong được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) sử dụng rộng rãi trên toàn cầu. Việc áp dụng thống nhất mã hóa bệnh tật giúp chuẩn hóa dữ liệu chuyên môn, tạo sự đồng bộ trong quản lý hồ sơ bệnh án, thống kê y tế, nghiên cứu khoa học và thanh toán BHYT.

Trong bối cảnh ngành y tế đang đẩy mạnh chuyển đổi số, dữ liệu y tế chính xác và được chuẩn hóa được xem là nền tảng quan trọng để xây dựng hệ sinh thái y tế thông minh, kết nối liên thông giữa các cơ sở khám chữa bệnh, cơ quan quản lý và hệ thống bảo hiểm y tế.

Theo yêu cầu của Bộ Y tế, các cơ sở khám chữa bệnh cần phối hợp với đơn vị cung cấp phần mềm quản lý bệnh viện (HIS) để cập nhật đầy đủ danh mục mã bệnh theo ICD-10 được ban hành kèm Thông tư 06. Việc cập nhật phải được thực hiện đồng bộ nhằm bảo đảm quá trình ghi chép, lưu trữ và trao đổi dữ liệu bệnh án diễn ra chính xác, thống nhất trên toàn hệ thống.

Nâng cao năng lực mã hóa lâm sàng của nhân viên y tế

Một trong những nội dung được Bộ Y tế đặc biệt nhấn mạnh là công tác đào tạo, tập huấn nhằm nâng cao chất lượng mã hóa lâm sàng tại các cơ sở khám chữa bệnh.

Theo đó, Sở Y tế các tỉnh, thành phố được yêu cầu tăng cường chỉ đạo, hướng dẫn và kiểm tra việc thực hiện mã hóa bệnh tật tại các đơn vị trực thuộc; đồng thời tổ chức các chương trình đào tạo, tập huấn cho đội ngũ nhân viên y tế nhằm hạn chế tối đa các sai sót trong quá trình mã hóa bệnh tật và nguyên nhân tử vong.

Đối với các bệnh viện và cơ sở khám chữa bệnh, Bộ Y tế yêu cầu phổ biến đầy đủ nội dung Thông tư tới toàn thể cán bộ, nhân viên y tế; nâng cao năng lực thực hành mã hóa bệnh tật bảo đảm việc ghi nhận thông tin chuyên môn đúng với chẩn đoán bệnh và tình trạng thực tế của người bệnh.

Trong quá trình triển khai, các đơn vị cần chú trọng chuẩn hóa dữ liệu ngay từ khâu ghi chép hồ sơ bệnh án, chỉ định cận lâm sàng, kê đơn thuốc và cập nhật thông tin trên hệ thống phần mềm quản lý. Đây là yếu tố quan trọng quyết định chất lượng dữ liệu đầu vào của toàn bộ hệ thống y tế.

Vai trò ngày càng quan trọng của điều dưỡng trong quản lý dữ liệu lâm sàng

Trong thực tiễn hoạt động khám chữa bệnh, điều dưỡng là lực lượng trực tiếp tham gia thu thập, ghi nhận và cập nhật phần lớn các thông tin liên quan đến tình trạng người bệnh trong hồ sơ bệnh án. Vì vậy, việc triển khai Thông tư 06 không chỉ đặt ra yêu cầu đối với đội ngũ bác sĩ mà còn đòi hỏi điều dưỡng viên phải nâng cao kỹ năng ghi chép, quản lý và chuẩn hóa dữ liệu lâm sàng.

Các chuyên gia nhận định, chất lượng mã hóa bệnh tật phụ thuộc rất lớn vào độ chính xác của thông tin được ghi nhận trong hồ sơ bệnh án. Khi dữ liệu ban đầu đầy đủ, rõ ràng và đúng quy định, việc mã hóa sẽ thuận lợi hơn, góp phần nâng cao chất lượng thống kê y tế và giảm thiểu sai sót trong thanh toán BHYT.

Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, điều dưỡng không chỉ thực hiện vai trò chăm sóc người bệnh mà còn trở thành mắt xích quan trọng trong quản lý dữ liệu y tế, hỗ trợ vận hành bệnh án điện tử và bảo đảm tính chính xác của hệ thống thông tin khám chữa bệnh.

Bảo đảm quyền lợi người tham gia BHYT

Đối với Bảo hiểm xã hội Việt Nam, Bộ Y tế đề nghị khẩn trương cập nhật danh mục mã bệnh ICD-10 theo quy định mới lên Hệ thống thông tin giám định BHYT để bảo đảm hoạt động thông suốt từ thời điểm Thông tư có hiệu lực.

Cơ quan BHXH cũng được yêu cầu tăng cường phối hợp với ngành y tế trong công tác giám định, kiểm tra việc mã hóa bệnh tật tại các cơ sở khám chữa bệnh nhằm bảo đảm dữ liệu phản ánh đúng tình trạng bệnh lý của người bệnh, qua đó bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tham gia BHYT.

Theo các chuyên gia, việc chuẩn hóa mã hóa bệnh tật không chỉ phục vụ công tác quản lý nhà nước mà còn giúp nâng cao tính minh bạch trong thanh toán BHYT, hạn chế sai sót chuyên môn, giảm nguy cơ từ chối thanh toán và bảo đảm người bệnh được hưởng đầy đủ các quyền lợi theo quy định.

Bộ Y tế đề nghị các địa phương, cơ sở khám chữa bệnh và cơ quan BHXH khẩn trương triển khai các nhiệm vụ được giao. Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh khó khăn, vướng mắc, các đơn vị cần kịp thời phản ánh về Bộ Y tế để được hướng dẫn và tháo gỡ.

Việc triển khai Thông tư số 06/2026/TT-BYT được kỳ vọng sẽ tạo bước tiến quan trọng trong chuẩn hóa dữ liệu y tế quốc gia, nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, thúc đẩy chuyển đổi số ngành y tế và góp phần bảo đảm tốt hơn quyền lợi của người bệnh trong giai đoạn mới.

Thu Hằng (Theo nguồn tin tổng hợp)