Mỹ phê duyệt thuốc tiêm hai lần một năm phòng ngừa HIV

Thuốc tiêm lenacapavir được bán dưới tên thương mại yeztugo đã được Mỹ chấp thuận dựa trên kết quả của hai thử nghiệm Giai đoạn 3 cho thấy 99,9% cá nhân vẫn âm tính với HIV sau khi tiêm hai mũi mỗi năm.

Sự chấp thuận của Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) mở đường cho quá trình tiền thẩm định của WHO, có thể đẩy nhanh quá trình phê duyệt theo quy định của quốc gia và việc mua sắm của các cơ quan tài trợ như Quỹ Toàn cầu.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), công thức tác dụng kéo dài của lenacapavir có thể giúp vượt qua các rào cản chính như gánh nặng uống thuốc hàng ngày, thường xuyên đến phòng khám và kỳ thị liên quan đến phòng ngừa HIV…

Thuốc lenacapavir là gì?

Lenacapavir là một loại thuốc kháng virus, có thể được sử dụng để điều trị cũng như ngăn ngừa HIV.

- Với tên gọi sunlenca, thuốc này được sử dụng kết hợp với các loại thuốc kháng virus khác để điều trị cho những người đã dùng thuốc trong thời gian rất dài và kháng nhiều loại thuốc.

- Với tên gọi yestugo, thuốc giúp dự phòng trước phơi nhiễm (PrEP) để ngăn ngừa nhiễm trùng. Thuốc được tiêm dưới da, sau đó cơ thể sẽ từ từ hấp thụ. Cá nhân phải có xét nghiệm HIV-1 âm tính trước khi bắt đầu điều trị.

Thuốc hoạt động bằng cách liên kết với vỏ capsid HIV- một lớp vỏ protein bảo vệ vật liệu di truyền của virus. Sau đó, nó phá vỡ các bước quan trọng cần thiết để virus nhân lên và lây nhiễm các tế bào mới.

Trong các thử nghiệm quy mô lớn vào năm ngoái, loại thuốc này không chỉ có hiệu quả gần 100% trong việc phòng ngừa HIV mà còn tỏ ra vượt trội hơn so với loại thuốc uống một lần mỗi ngày như truvada.

Trong khi hầu hết các loại thuốc kháng virus chỉ tác động vào một giai đoạn sao chép của virus, lenacapavir được thiết kế để ức chế HIV ở nhiều giai đoạn trong vòng đời của virus, thông cáo báo chí của Gilead (nhà sản xuất) nêu rõ.

Các phản ứng có hại thường được báo cáo nhất trong các thử nghiệm lâm sàng bao gồm phản ứng tại chỗ tiêm, đau đầu và buồn nôn.

PrEP là gì?

PrEP hoặc dự phòng trước phơi nhiễm là một loại thuốc hoặc thuốc tiêm có tác dụng ngăn ngừa nhiễm HIV ở những người có nguy cơ mắc bệnh cao hơn. Những loại thuốc này có thể làm giảm nguy cơ mắc HIV qua đường tình dục tới 99% và thông qua việc sử dụng thuốc tiêm tới 74%.

Hiện nay, có một số loại PrEP có sẵn - thuốc viên như truvada hoặc descovy, vòng âm đạo dapivirine và thuốc tiêm cabotegravir dùng hai tháng một lần. Điều quan trọng là phải xét nghiệm HIV trước khi dùng PrEP. Mặc dù các loại thuốc này cũng được sử dụng để điều trị HIV, nhưng chúng được kê đơn kết hợp với các thuốc kháng virus khác.

Ai cần dùng PrEP?

PrEP thường được khuyến nghị cho những người sống chung với bạn tình nhiễm HIV, những người thường xuyên thay đổi bạn tình, những người quan hệ tình dục với người không rõ tình trạng HIV, những người làm việc trong ngành công nghiệp tình dục và những người tiêm ma túy…

Thuốc dự phòng sau phơi nhiễm cũng có sẵn để sử dụng như một biện pháp khẩn cấp trong các trường hợp như vô tình phơi nhiễm trong môi trường bệnh viện, sau khi bao cao su không hiệu quả hoặc trong quá trình tấn công tình dục...