Ban hành Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã giai đoạn 2026 - 2035

Bộ tiêu chí gồm 10 tiêu chí với 48 chỉ tiêu cụ thể, bao quát các lĩnh vực: chỉ đạo, điều hành công tác y tế; nhân lực y tế; cơ sở hạ tầng trạm y tế cấp xã; trang thiết bị, thuốc và phương tiện khác; phòng bệnh; khám bệnh, chữa bệnh, phục hồi chức năng và y học cổ truyền; chăm sóc bà mẹ - trẻ em; dân số phát triển - bảo trợ xã hội; truyền thông giáo dục sức khỏe; ứng dụng công nghệ thông tin.

Từ năm 2027, tỷ lệ khám sức khỏe hoặc sàng lọc miễn phí dưới 80% sẽ không đạt

Theo chỉ tiêu 19 thuộc tiêu chí 5, từ năm 2027, nếu tỷ lệ người dân trên địa bàn được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần dưới 80%, xã sẽ không đạt Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã trong kỳ đánh giá.

Về cách tính điểm, tỷ lệ này đạt 100% được chấm 1,5 điểm; từ 90% đến dưới 100% được chấm 1 điểm. Đây là một trong những nội dung đánh giá công tác dự phòng, phát hiện sớm và quản lý bệnh không lây nhiễm, rối loạn tâm thần tại y tế cơ sở.

Cũng trong chỉ tiêu 19, tỷ lệ người được phát hiện nghi ngờ mắc bệnh không lây nhiễm và rối loạn tâm thần được khám, chẩn đoán, điều trị, quản lý theo hướng dẫn chuyên môn được chia thành ba mức: trên 90% được 1,5 điểm; từ 80% đến 90% được 1 điểm; từ 70% đến dưới 80% được 0,5 điểm.

Đối với người mắc tăng huyết áp và đái tháo đường đang được quản lý, điều trị tại trạm y tế cấp xã, Bộ tiêu chí còn đánh giá tỷ lệ được định kỳ kiểm tra chức năng thận theo hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế. Tỷ lệ đạt 100% được chấm 1,5 điểm; từ 90% đến dưới 100% được 1 điểm; từ 80% đến dưới 90% được 0,5 điểm.

Bên cạnh đó, chỉ tiêu 2 thuộc tiêu chí 1 yêu cầu công tác y tế phải được đưa vào nghị quyết của Đảng ủy hoặc kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội hằng năm của xã. Trong đó, một trong những chỉ tiêu cơ bản là tỷ lệ người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần.

Đánh giá hoạt động y tế trên toàn địa bàn

Bộ Y tế xác định Bộ tiêu chí được sử dụng để đánh giá các hoạt động y tế của toàn xã, không chỉ riêng hoạt động của trạm y tế cấp xã. Mục tiêu là đáp ứng tốt nhất nhu cầu tiếp cận và sử dụng dịch vụ y tế phù hợp với đặc điểm từng vùng, miền.

Các chỉ tiêu là những yêu cầu cơ bản cần đạt trong giai đoạn đến năm 2035. Trường hợp địa phương đã đáp ứng Bộ tiêu chí nhưng chưa đạt các quy định, tiêu chuẩn khác do Bộ Y tế hoặc các bộ, ngành ban hành, địa phương vẫn phải tiếp tục phấn đấu để đáp ứng đầy đủ những yêu cầu này.

Đối với chỉ tiêu có chế độ thống kê, báo cáo định kỳ theo tháng, quý, 6 tháng hoặc năm, số liệu phục vụ đánh giá được lấy từ kỳ báo cáo gần nhất. Chẳng hạn, với tỷ lệ dân số tham gia bảo hiểm y tế được báo cáo theo năm, nếu đánh giá vào giữa năm 2026 thì sử dụng số liệu báo cáo năm 2025.

Các địa phương có thể cụ thể hóa, điều chỉnh và bổ sung nội dung phù hợp với điều kiện địa lý, kinh tế – xã hội, mô hình bệnh tật và hoàn cảnh thực tế của địa phương.

Công nhận có thời hạn 3 năm, đánh giá hằng năm

Việc thực hiện Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã được đánh giá hằng năm. Địa phương được công nhận đạt tiêu chí quốc gia về y tế có thời hạn công nhận trong vòng 3 năm. Nếu những năm tiếp theo không đáp ứng Bộ tiêu chí, danh hiệu đã công nhận phải được rút lại.

Để được công nhận, xã phải đáp ứng đồng thời các điều kiện: đạt từ 80% tổng điểm trở lên; điểm của từng tiêu chí đạt ít nhất 50% số điểm tối đa của tiêu chí đó; không bị điểm “liệt”.

Đồng thời, địa phương phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chí, tiêu chuẩn và quy định mà phần hướng dẫn xác định là điều kiện bắt buộc để được công nhận đạt tiêu chí quốc gia về y tế.