Từ 15/5, chậm đóng, trốn đóng BHYT có thể bị phạt tới 70 triệu đồng

Thứ Hai , 04/05/2026 , 11:32 (GMT+7)

Nghị định 90 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế, có hiệu lực từ ngày 15/5, quy định nhiều mức xử phạt nghiêm khắc đối với hành vi chậm đóng, trốn đóng BHYT, cho mượn thẻ BHYT hoặc sử dụng sai quy định. Mức phạt cao nhất lên tới 70 triệu đồng, kèm các biện pháp bổ sung...

Chậm đóng BHYT, doanh nghiệp bị phạt theo số lao động và giá trị vi phạm

Theo Nghị định 90 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế có hiệu lực từ 15/5 tới đây, vi phạm về quy định chậm đóng BHYT sẽ bị phạt tiền với các mức khác nhau.

Phạt tiền đối với người sử dụng lao động không lập danh sách, lập danh sách không đầy đủ số người tham gia BHYT trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày hết thời hạn quy định tại điểm b khoản 1 Điều 17 Luật BHYT; không lập danh sách hoặc lập danh sách không đầy đủ số người tham gia BHYT nhưng thuộc trường hợp không bị coi là trốn đóng theo quy định của pháp luật theo một trong các mức sau đây:

Từ 1.000.000 đồng - 2.000.000 đồng, khi vi phạm dưới 10 người lao động;
Từ 2.000.000 đồng - 4.000.000 đồng, khi vi phạm từ 10 đến dưới 50 người lao động;
Từ 4.000.000 đồng - 7.000.000 đồng, khi vi phạm từ 50 đến dưới 100 người lao động;
Từ 7.000.000 đồng - 15.000.000 đồng, khi vi phạm từ 100 đến dưới 500 người lao động;
Từ 15.000.000 đồng - 25.000.000 đồng, khi vi phạm từ 500 đến dưới 1.000 người lao động;
Từ 25.000.000 đồng - 35.000.000 đồng, khi vi phạm từ 1.000 người lao động trở lên.

Cho mượn, sử dụng thẻ BHYT sai quy định cũng bị xử phạt cao nhất có thể lên đến 5 triệu.

Phạt tiền đối với người sử dụng lao động chưa đóng hoặc đóng chưa đầy đủ số tiền phải đóng BHYT kể từ sau thời điểm đóng chậm nhất theo khoản 8 Điều 15 Luật BHYT , trừ trường hợp quy định tại khoản c Điều 48b Luật BHYT; chưa đóng hoặc đóng chưa đầy đủ số tiền phải đóng BHYT nhưng thuộc trường hợp không bị coi là trốn đóng theo quy định của pháp luật theo một trong các mức sau đây:

Từ 500.000 đồng - 1.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị dưới 5.000.000 đồng;
Từ 1.000.000 đồng - 2.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 5.000.000 đồng đến dưới 10.000.000 đồng;
Từ 2.000.000 đồng - 3.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 10.000.000 đồng đến dưới 20.000.000 đồng;
Từ 3.000.000 đồng - 5.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 20.000.000 đồng đến dưới 40.000.000 đồng;
Từ 5.000.000 đồng - 7.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 40.000.000 đồng đến dưới 60.000.000 đồng;
Từ 7.000.000 đồng - 15.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 60.000.000 đồng đến dưới 80.000.000 đồng;
Từ 15.000.000 đồng - 20.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 80.000.000 đồng đến dưới 120.000.000 đồng;
Từ 20.000.000 đồng - 25.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 120.000.000 đồng đến dưới 160.000.000 đồng;
Từ 25.000.000 đồng - 35.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 160.000.000 đồng trở lên.

Cùng đó, là các biện pháp khắc phục hậu quả như buộc hoàn trả số tiền mà đối tượng tham gia BHYT bị thiệt hại (nếu có). Trường hợp không hoàn trả được cho đối tượng thì nộp vào ngân sách nhà nước theo quy định của pháp luật; Buộc nộp số lợi bất hợp pháp có được vào tài khoản thu của quỹ BHYT; Buộc đóng đủ số tiền chưa đóng hoặc đóng chưa đầy đủ, tương ứng với thời gian chưa đóng hoặc đóng chưa đầy đủ theo quy định;

Cùng đó, buộc nộp khoản tiền lãi của số tiền chậm đóng theo mức 0,03%/ngày tính trên số tiền chưa đóng hoặc đóng chưa đầy đủ, tương ứng với thời gian chưa đóng hoặc đóng chưa đầy đủ theo quy định.

Chi tiết các mức phạt khi trốn đóng BHYT

Tại Điều 82 của Nghị định này nêu rõ vi phạm về quy định trốn đóng BHYT mà chưa đến mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự sẽ phạt tiền từ 300.000 đồng - 500.000 đồng đối với hành vi không đóng BHYT của đối tượng bắt buộc tham gia BHYT.

Phạt tiền đối với người sử dụng lao động không lập danh sách hoặc lập danh sách không đầy đủ số người phải tham gia BHYT sau 60 ngày kể từ ngày hết thời hạn quy định tại điểm b khoản 1 Điều 17 Luật BHYT, trừ trường hợp không bị coi là trốn đóng BHYT theo một trong các mức sau đây:

Từ 2.000.000 đồng - 4.000.000 đồng, khi vi phạm dưới 10 người lao động;
Từ 4.000.000 đồng - 7.000.000 đồng, khi vi phạm từ 10 đến dưới 50 người lao động;
Từ 7.000.000 đồng - 20.000.000 đồng, khi vi phạm từ 50 đến dưới 100 người lao động;
Từ 20.000.000 đồng - 30.000.000 đồng, khi vi phạm từ 100 đến dưới 500 người lao động;
Từ 30.000.000 đồng - 50.000.000 đồng, khi vi phạm từ 500 đến dưới 1.000 người lao động;
Từ 50.000.000 đồng - 70.000.000 đồng, khi vi phạm từ 1.000 người lao động trở lên.

Phạt tiền đối với người sử dụng lao động đăng ký tiền lương làm căn cứ đóng BHYT thấp hơn tiền lương quy định tại Điều 14 của Luật BHYT hoặc không đóng hoặc đóng không đầy đủ số tiền đã đăng ký BHYT sau 60 ngày kể từ ngày đóng BHYT chậm nhất theo quy định tại khoản 8 Điều 15 của Luật BHYT và đã được cơ quan có thẩm quyền đôn đốc, trừ trường hợp không bị coi là trốn đóng BHYT theo một trong các mức sau đây:

Từ 1.000.000 đồng - 2.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị dưới 5.000.000 đồng;
Từ 2.000.000 đồng - 3.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 5.000.000 đồng đến dưới 10.000.000 đồng;
Từ 3.000.000 đồng - 5.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 10.000.000 đồng đến dưới 20.000.000 đồng;
Từ 5.000.000 đồng - 7.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 20.000.000 đồng đến dưới 40.000.000 đồng;
Từ 7.000.000 đồng - 15.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 40.000.000 đồng đến dưới 60.000.000 đồng;
Từ 15.000.000 đồng - 20.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 60.000.000 đồng đến dưới 80.000.000 đồng;
Từ 20.000.000 đồng - 25.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 80.000.000 đồng đến dưới 120.000.000 đồng;
Từ 25.000.000 đồng - 35.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 120.000.000 đồng đến dưới 160.000.000 đồng;
Từ 35.000.000 đồng - 45.000.000 đồng đối với mức vi phạm có giá trị từ 160.000.000 đồng trở lên.

Chậm đóng BHYT, doanh nghiệp bị phạt theo số lao động và giá trị vi phạm...

Biện pháp khắc phục hậu quả: Buộc phải đóng đủ số tiền trốn đóng vào Quỹ BHYT; Buộc hoàn trả số tiền mà đối tượng tham gia BHYT bị thiệt hại (nếu có). Trường hợp không hoàn trả được cho đối tượng thì nộp vào ngân sách nhà nước theo quy định của pháp luật; Buộc nộp số lợi bất hợp pháp có được vào tài khoản thu của quỹ BHYT;

Buộc nộp khoản tiền lãi của số tiền trốn đóng theo mức 0,03%/ngày tính trên số tiền chậm đóng hoặc đóng thiếu, tương ứng với thời gian trốn đóng theo quy định của Luật BHYT...

Cho mượn, sử dụng thẻ BHYT sai quy định cũng bị xử phạt

Cũng liên quan đến chính sách BHYT, tại Điều 84 của Nghị định này nêu rõ vi phạm quy định về sử dụng thẻ BHYT trong khám bệnh, chữa bệnh sẽ bị phạt tiền đối với hành vi cho người khác mượn thẻ BHYT hoặc sử dụng thẻ BHYT của người khác trong khám bệnh, chữa bệnh theo một trong các mức sau đây:

Từ 1.000.000 đồng - 2.000.000 đồng đối với trường hợp vi phạm nhưng chưa làm thiệt hại đến quỹ BHYT;
Từ 3.000.000 đồng - 5.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng thẻ BHYT chiếm đoạt tiền BHYT dưới 10.000.000 đồng hoặc gây thiệt hại cho quỹ BHYT dưới 20.000.000 đồng.

Cùng đó là biện pháp khắc phục hậu quả như buộc hoàn trả số tiền đã vi phạm vào tài khoản thu của quỹ BHYT (nếu có).

Theo Sức khoẻ & Đời sống